Küçük Restoranlar İçin Günlük ve Haftalık Gıda Maliyeti Mutabakat Şablonu
Menulab tarafından15 Mart 2026

Neden günlük ve haftalık mutabakat gerekli?
Günlük küçük sapmalar haftalık ve aylık marjları hızla eritebilir. Düzenli mutabakat, satış verisi, üretim kayıtları ve stok hareketlerini karşılaştırarak sapmanın nereden geldiğini hızlıca gösterir. Hedef, problemli alanları erken tespit etmek ve tekrarı önleyecek süreçler uygulamaktır.
Kısa ve uygulanabilir mutabakat çalışma akışı
1. Gün sonu verilerini sabitleyin
POS net satış, ücretsiz ürünler ve iade kayıtlarını günlük olarak kilitleyin. Değişiklikler sadece yetkili yönetici onayıyla yapılmalı.
2. Üretim fişlerini toplayın
Her vardiya için hazırlık ve üretim fişleri toplanmalı. Fişlerde hangi reçeteler kullanıldı, porsiyon sayıları ve ekstra harcamalar net olmalı.
3. Stok sayımı ve kapanış kaydı
Her ana kategori (et, süt ürünleri, kuru malzeme, sebze, içecek) için açılış ve kapanış miktarı kaydedin. Kapanış stokunu gün sonu fişiyle ilişkilendirin.
4. Basit hesaplamalarla uyuşmazlığı bulma
Beklenen tüketim ile fişlere göre tüketimi karşılaştırın. Hızlı formüller aşağıda yer alıyor.
Hazır kontrol şablonu - zorunlu alanlar
- POS net satış ve ücretsiz/indirim toplamı
- Açılış stok değerleri (kategorilere göre)
- Gün içi satın alma faturaları
- Üretim fişleri: reçete, porsiyon, üzeri eklenti
- Kapanış stok değerleri
Hesaplar ve formüller (örneklerle)
Temel formüller:
Beklenen Kullanım (TL) = Açılış Stok + Alımlar - Kapanış Stok
Gerçek Kullanım (TL) = Reçetelere göre hesaplanan kullanılan malzeme maliyeti
Varyans (TL) = Beklenen Kullanım - Gerçek Kullanım
Varyans % = (Varyans / Beklenen Kullanım) x 100
Örnek günlük hesap:
Açılış stok = 10.000 TL, Alımlar = 2.000 TL, Kapanış stok = 9.000 TL
Beklenen Kullanım = 10.000 + 2.000 - 9.000 = 3.000 TL
Reçetelere göre gerçek kullanım = 3.300 TL
Varyans = 3.000 - 3.300 = -300 TL (aşırı kullanım)
Varyans % = -300 / 3.000 x 100 = -10% (hedef genelde +/- 3% aralığıdır)
Varyans nedenlerini sınıflandırma ve düzeltici eylemler
- Atık: Günlük atık kayıtlarını zorunlu hale getirin, fazla pişirme yapan istasyonu 1 hafta izleyin ve porsiyon rehberi asın.
- Aşırı porsiyonlama: Servis personeline standart porsiyon terazi eğitimi uygulayın ve rastgele porsiyon denetimleri yapın.
- Yanlış reçeteler veya üretim hatası: Reçete revizyonları yapın, üretim fişi ile reçete versiyonunu eşleştirin.
- Satıştan kayıp (ücretsiz / promosyon yanlış kaydı veya hırsızlık): POS-audit karşılaştırması yapın, yetkili kişi onayı uygulayın ve kamera kayıtlarını ilgili zaman aralığında inceleyin.
- Fatura/alis hatası: Tedarikçi faturalarını günlük kontrol edin ve bir sonraki alımda örnek koli sayımı yapın.
Hızlı uygulama örneği
Poşetli salata bölümünde haftalık olarak ortalama varyans -8% çıkıyor. Eylem planı:
1. Günlük üretim fişlerini 7 gün boyunca detaylı toplayın. 2. Salata kısmı için porsiyon terazisi ve fotoğraf kayıt zorunlu sınıfı oluşturun. 3. 1 haftalık veriden sonra porsiyon sapmalarını yüzdelik olarak raporlayın. 4. Sapma kaynaklı malzeme listesini daraltın ve çalışanla bire bir görüşme planlayın.
Uygulama ipuçları
1. Beklenen kullanımda %3 den fazla sapma günlük kırmızı alarmı gerektirir. 2. Haftalık mutabakatı yöneticiler ve şef birlikte gözden geçirmeli. 3. Teknoloji kullanın: basit bir Google Sheet veya POS API ile günlük raporları otomatik çekin. 4. Sorumluluk atanmış olmalı; kim saydı, kim onayladı alanları net olsun.
Bu şablonu lokasyonunuzda uygulayın, ilk haftadan sonra trend çıkarmak için 14 günlük veriyi inceleyin ve en sık rastlanan iki sebebe karşı prosedür oluşturun. İsterseniz işletmenize uyarlanmış bir günlük kontrol şablonu gönderebilirim; uygulamaya başlamanız için hızlı destek sunuyorum.
Sikca Sorulan Sorular
Günlük varyans eşiğini nasıl belirlemeliyim?
Genel uygulama günlük varyans için +/- 3% eşik belirlemektir. İlk 2 hafta veri toplayın, normal dalgalanmayı görün ve operasyonunuza göre eşiği ayarlayın.
Mutabakat için her gün hangi çalışanlara görev vermeliyim?
Günlük stok sayımı için bir hizmet elemanı, üretim fişlerini toplayan vardiya şefi ve sonuçları onaylayan yönetici atayın. Onay ve imza zinciri sabit olmalı.
POS ile üretim fişleri uyuşmuyorsa ne yapmalıyım?
Öncelikle aynı döneme ait kayıtları eşleştirin. Uyuşma yoksa üretim fişlerini kontrol edin, promosyon ve ücretsiz ürün kayıtlarını doğrulayın, gerekirse kamera veya personel görüşmesiyle olay açıklığa kavuşturulmalı.
Stok değerlerini doğru hesaplamak için en iyi yöntem nedir?
Ağırlıklı ortalama maliyet veya fiili maliyet yöntemi kullanın ve kategorileri net tutun. Kapanış sayımı tutarlı yapılmalı ve tedarikçi faturaları günlük eşleştirilmeli.